30 kwietnia to Światowy Dzień Sprzeciwu Wobec Bicia Dzieci. W Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę obchodzimy go codziennie. Z raportu Barometr postaw wobec krzywdzenia dzieci* wynika, że aż 1/3 badanych nie wie, że w Polsce obowiązuje prawny zakaz stosowania kar fizycznych wobec dzieci. Większość z tych osób uważa, że bicie dzieci może być stosowane zawsze, gdy rodzic uzna, że może być skuteczne, lub usprawiedliwia takie metody w pewnych okolicznościach. Eksperci Fundacji ostrzegają, że każda forma przemocy wobec dzieci ma wpływ na ich dobrostan i późniejsze życie.
Od 2010 roku obowiązuje prawny zakaz stosowania kar fizycznych wobec dzieci, a poparcie społeczne dla tej regulacji systematycznie rośnie. Dane z badań Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę pokazują jednak, że przemoc wobec dzieci jest nadal obecna w polskich domach. 37% dorosłych w Polsce uważa, że rodzic ma prawo uderzyć dziecko za karę, a 39% rodziców przyznało, że zdarzyło im się stosować wobec swojego dziecka kary cielesne**.
Klaps to nie sposób na wychowywanie dzieci
Od 2005 roku, obserwujemy znaczący spadek deklarowanej akceptacji dla stosowania kar fizycznych wobec dzieci. Odsetek przeciwników stosowania kar fizycznych (uważających, że bicie dzieci jako kara nigdy nie powinno być stosowane) wzrósł w tym czasie z 35% do 62%. 18% uważa, że kary fizyczne poprawiają zachowanie dziecka.
– Klaps nie jest metodą wychowawczą, to forma przemocy. Badania pokazują, że każdy jej przejaw może mieć negatywny wpływ na rozwój dziecka: osłabia jego poczucie bezpieczeństwa, podważa zaufanie do dorosłych i zwiększa ryzyko problemów emocjonalnych. Również utrwala przekonanie, że przemoc jest akceptowalnym sposobem rozwiązywania konfliktów. Skuteczniejsze są metody oparte na rozmowie, konsekwencji i uczeniu granic bez użycia przemocy – mówi Marta Skierkowska, prezeska Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę.
Reagowanie kluczem do bezpieczeństwa
Niepokojące są również dane dotyczące reakcji społecznych. 20% badanych deklaruje, że w ciągu ostatniego roku było świadkami sytuacji, w której rodzic stosował karę fizyczną wobec dziecka. Spośród nich 28% nie zareagowało w żaden sposób.
– Widzimy, jak bardzo potrzebne jest mówienie o reagowaniu na przemoc i wskazywanie, co robić, będąc jej świadkiem. To, czy potrafimy zwrócić uwagę i okazać wsparcie dziecku oraz opiekunowi, ma ogromne znaczenie dla bezpieczeństwa. Mówimy o tym w naszej kampanii „Reaguj”, która pokazuje konkretne narzędzia pomocne dla świadków – dodaje Marta Skierkowska.
Wypalenie rodzicielskie to ryzyko przemocy
Rodzice wskazują, że najczęstszą przyczyną stosowania kar fizycznych jest silne zdenerwowanie, przeciążenie emocjonalne oraz powielanie wzorców wyniesionych z własnego dzieciństwa. Wciąż obecne jest także przekonanie o skuteczności kar fizycznych jako metody wychowawczej.
Poczucie osamotnienia i przeciążenia rolą rodzica może doprowadzić do wypalenia. Wśród polskich rodziców zanotowano najwyższe wskaźniki wypalenia rodzicielskiego w Europie (7,9% w Polsce, dla porównania: Norwegia 3,2%, Włochy 4,5%, Niemcy: 5,1%). Zdystansowany emocjonalnie rodzic nie jest w stanie odpowiadać na potrzeby dziecka i jest bardziej skłonny do impulsywnych reakcji.
– Ważnym elementem przeciwdziałania przemocy wobec dzieci jest wspieranie rodziców. To m.in. nauka rozpoznawania własnych emocji i wyrażania ich w konstruktywny sposób, panowania nad agresją, jak również modelowanie pozytywnych metod wychowawczych. Psychoedukacja, terapia czy grupy wsparciowo-edukacyjne budują uważność i obniżają stres rodzicielski. Taką pomoc, stacjonarnie i online, zapewnia fundacyjna Poradnia dla Rodziców Latarnia Morska – wskazuje Marta Skierkowska.
Prawo chroni dzieci, FDDS zapewnia pomoc pokrzywdzonym przestępstwem
W Polsce całkowity zakaz stosowania kar fizycznych wobec dzieci przez osoby sprawujące władzę rodzicielską oraz opiekę nad małoletnimi został wprowadzony do prawa w 2010 roku. Kary cielesne są uznawane od tego czasu za przestępstwo. Pomoc dzieciom pokrzywdzonym przestępstwem zapewniają Centra Pomocy Dzieciom – 3 prowadzone przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę i kolejne 10 zrzeszonych w Sieci CPD koordynowanej przez Fundację. To miejsca, w których dzieci otrzymują bezpieczną, interdyscyplinarną pomoc: psychologiczną, terapeutyczną, prawną i psychiatryczną. Wsparcie udzielane jest w modelu Barnahus – pod jednym dachem, przez stały zespół specjalistów. CPD zapewniają przygotowanie do przesłuchania i pokoje przyjaznych przesłuchań, z których korzystać mogą sądy. Centra funkcjonują dzięki wsparciu darczyńców oraz przekazanych 1,5% podatku.
Ostateczny termin upływa 30 kwietnia 2026 roku. |
PIT rozliczyć można:
|
