Od czasu eskalacji wojny w Ukrainie w 2022 r. ewakuowano z tamtejszych placówek opieki instytucjonalnej 2500 dzieci, a Polska stała się dla nich jednym z głównych miejsc docelowych. Mimo że część z nich powróciła do Ukrainy, w Polsce nadal pozostaje około 900 dzieci. Wiele z nich pochodzi z placówek pieczy zastępczej lub placówek dla dzieci z niepełnosprawnościami. Wymagają one specjalistycznej opieki ze względu na traumatyczne doświadczenia i specjalne potrzeby, a sytuacja wojny i konieczność opuszczenia swoich rodzinnych stron dodatkowo utrudnia im funkcjonowanie. Dzieci i młodzież z Ukrainy często korzystają z mediów społecznościowych – to dla nich bardzo ważne narzędzie, aby utrzymywać kontakty z rówieśnikami i bliskimi. Niestety są też narażone w sposób szczególny na przemoc i wykorzystanie.
Projekt „Moc dzieci – zapobieganie przemocy w sieci i wsparcie dla dzieci z Ukrainy mieszkających w Polsce” koncentruje się na trzech głównych działaniach, które stanowią kompleksową ofertę wsparcia dla dzieci i młodzieży. Pierwszym z nich jest realizacja warsztatów z zakresu zapobiegania i reagowania na przemoc online dla dzieci i młodzieży oraz dla ich opiekunów. Grupa, do której skierowany jest projekt, w sposób szczególny jest narażona na różne formy przemocy online ze względu na zwiększoną zależność od platform internetowych w zakresie edukacji i utrzymywania kontaktów społecznych. Celem warsztatów jest wsparcie dzieci, młodzieży i dorosłych w rozpoznawaniu cyberprzemocy, ale przede wszystkim w skutecznym reagowaniu. ‘’Chcemy, aby dzieci po tych warsztatach czuły, że mają moc i narzędzia, aby się bronić przed doświadczaniem przemocy ze strony rówieśników i dorosłych w internecie. A opiekunowie dzieci wiedzieli, jak jej przeciwdziałać, kiedy zareagować, gdzie zgłosić podejrzenie krzywdzenia’’ – mówi Julia Durska z Biura UNICEF ds. Reagowania na Potrzeby Uchodźców w Polsce.
Kolejnym działaniem zaplanowanym w projekcie jest dalsze prowadzenie telefonu zaufania 116 111, gdzie wspacie będzie dostępne także w języku ukraińskim. To bardzo istotne wsparcie dla wszystkich dzieci i młodzieży z Ukrainy przebywających w Polsce, które mają za sobą wiele traumatycznych doświadczeń związanych z wojną. Wedle danych FDDS, emocje, z jakimi się na co dzień borykają, to strach o życie swoich bliskich i przyjaciół, poczucie alienacji i samotności, niepewność oraz lęk. To powoduje problemy w nawiązywaniu relacji społecznych i codziennym funkcjonowaniu. Telefon zaufania oferuje bezpłatne i profesjonalne wsparcie psychologiczne dla dzieci i młodzieży, codziennie w godzinach od 14.00-24.00.
Trzecim filarem projektu jest wzmocnienie profesjonalistów pracujących w miejscach pobytu dzieci i młodzieży z Ukrainy, odpowiedzialnych za wdrożenie Standardów Ochrony Dzieci. Zgodnie z nowymi przepisami dotyczącymi ochrony dzieci w Polsce, od 15 lutego 2024 roku, każda organizacja świadcząca usługi dla dzieci poniżej 18 r.ż ma obowiązek opracowania i stosowania procedur ochrony dzieci przed krzywdzeniem. „Wiemy, że wdrożenie Standardów ochrony dzieci w placówkach bywa wyzwaniem. Zwłaszcza jeśli chodzi o tworzenie zasad bezpiecznych relacji albo ustalenie procedur reagowania i zgłaszania krzywdzenia. Dlatego wsparcie w weryfikacji dokumentów jest dla wielu placówek dużą pomocą” – mówi Magdalena Hojnor z Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę. W ramach projektu zapewnione zostaną szkolenia i konsultacje dla personelu, który pracuje bezpośrednio z dziećmi, jak i dla pracowników Powiatowych Centrów Pomocy Rodzinie. Zakres tematyczny szkoleń będzie uwzględniał wszystkie istotne kwestie, takie jak: rozpoznawanie symptomów krzywdzenia dzieci, procedury reagowania i zgłaszania podejrzenia krzywdzenia oraz zasady bezpiecznych relacji pomiędzy dziećmi a personelem. Program szkolenia będzie dopasowany do potrzeb placówek oraz ich specyfiki działania.
Projekt „Moc dzieci – zapobieganie przemocy w sieci i wsparcie dla dzieci z Ukrainy mieszkających w Polsce” realizowany jest przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę w partnerstwie z Funduszem Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci (UNICEF) przy wsparciu Rządu Republiki Korei.
